DLA RODZICÓW

5 kwietnia, 2022 | admin |

CHOROBY TARCZYCY U DZIECI

Hormony tarczycy odgrywają bardzo ważną rolę w prawidłowym wzrastaniu i rozwoju dzieci, wpływając na metabolizm, układ nerwowy i funkcjonowanie narządów¹. Dlatego poznanie przez rodziców oznak i objawów zaburzeń tarczycy jest bardzo istotne. Co ważne, należy pamiętać o dostępnych metodach leczenia i o tym, że wczesna interwencja może pomóc uniknąć długotrwałych problemów lub powikłań¹.

Dzieci z rozpoznaniem problemów z tarczycą wymagają wsparcia ze strony członków rodziny, którzy mogą im pomóc w regularnym przyjmowaniu leków i w zrozumieniu własnego stanu zdrowia. Zaleca się również, aby informować szkoły/żłobki, do których uczęszczają dzieci, o chorobie i przyjmowanych lekach.

Poznaj tarczycowe motyle, Hipo i Hiper

 Aby dostrzec objawy niedoczynności i nadczynności tarczycy, wyobraź sobie motyle o różnej osobowości: Hipo (skrót od angielskiego słowa niedoczynność) i Hiper (skrót od angielskiego słowa nadczynność).

Poznaj Hipo, powolnego i ospałego motylka

Hipo jest niebieskim motylkiem, który porusza się powoli i słabo rośnie w porównaniu ze swoimi rówieśnikami. Często jest zmęczony, a niekiedy ospały. Jego skóra jest zimna, a serce bije wolniej niż u innych motyli.

Poznaj Hiper, bardzo aktywnego motylka, który musi ciągle się ruszać.

Hiper jest szczupłym, nadmiernie aktywnym, ruchliwym, różowym motylkiem. Często jest rozdrażniony i łatwo się denerwuje. Pomimo często odczuwanego głodu i dużej ilości przyjmowanego jedzenia nadal traci na wadze.

Czy moje dziecko może mieć problemy z tarczycą?

Dzieci mogą doświadczać problemów z tarczycą już od urodzenia, jak na przykład w przypadku wrodzonej niedoczynności tarczycy². Stan ten może być trudny do rozpoznania bezpośrednio po porodzie, ponieważ dzieci mogą nie prezentować żadnych objawów albo są one na tyle łagodne, że pozostają niezauważone².

Jakie objawy u dziecka powinny mnie zaniepokoić?

Do typowych objawów wrodzonej niedoczynności tarczycy należą²:

• przedłużająca się żółtaczka,
• nadmierna senność,
• słabe łaknienie,
• niskie napięcie mięśniowe,
• zaparcia,
• zimne kończyny.

Aby uniknąć wystąpienia poważniejszych powikłań wynikających z nieleczonej wrodzonej niedoczynności tarczycy — w tym nieprawidłowego rozwoju mózgu — u każdego dziecka po urodzeniu zaleca się wykonywanie badań przesiewowych. Badania przesiewowe wykonuje się zazwyczaj kilka dni po urodzeniu². Dzieci z wrodzoną niedoczynnością tarczycy przyjmują odpowiednie leki, podobnie jak dorośli². Leczenie to sprawia, że dziecko może rozwijać się prawidłowo.

Jeśli martwisz się, że ty lub twoje dziecko możecie być zagrożeni lub macie problemy z tarczycą, porozmawiaj o tym z lekarzem. Dla ułatwienia pobierz dzienniczek dobrego samopoczucia, który pomoże ci kontrolować objawy, których ty i (lub) twoje dziecko możecie doświadczać.

Niedoczynna tarczyca u dzieci

Najczęstszą przyczyną nabytej niedoczynności tarczycy jest reakcja autoimmunologiczna³. Zapalenie tarczycy Hashimoto jest przyczyną nabytej niedoczynności tarczycy. W tej chorobie własny układ odpornościowy atakuje komórki tarczycy, zakłócając wytwarzanie hormonów tarczycy⁴.

Oznaki niedoczynności tarczycy u dzieci mogą być różne w zależności od wieku, w którym te problemy wystąpiły:

• dzieci mogą mieć dłuższą niż zazwyczaj żółtaczkę fizjologiczną,¹
• starsze dzieci mogą doświadczać zatrzymania wzrastania kości lub zębów,¹
• u dzieci w wieku szkolnym mogą pojawiać się trudności w nauce i opóźnienie dojrzewania płciowego^1,3.

Leczenie

Celem leczenia niedoczynności tarczycy u dzieci jest zastąpienie brakujących hormonów tarczycy. Leki stosowane z powodu niedoczynności tarczycy u dorosłych są również zalecane do podawania u dzieci. Dawkę leku należy jednak dostosować do określonej wagi i potrzeb dziecka¹.

Jeśli martwisz się, że ty lub twoje dziecko możecie być zagrożeni lub macie problemy z tarczycą, porozmawiaj o tym z lekarzem. Dla ułatwienia pobierz dzienniczek dobrego samopoczucia, który pomoże ci kontrolować objawy, których ty i (lub) twoje dziecko możecie doświadczać.

Nadczynna tarczyca u dzieci

Autoimmunologiczna choroba Gravesa i Basedowa jest odpowiedzialna za prawie wszystkie przypadki nadczynności tarczycy u dzieci. Wydaje się, że choroba Gravesa i Basedowa częściej występuje u młodzieży niż małych dzieci, zazwyczaj u dziewcząt rzadziej u chłopców¹.

Dodatkowo u dzieci choroba ta jest często trudna do rozpoznania ze względu na jej powolny rozwój. Możemy jednak wyróżnić często występujące oznaki i objawy choroby, o których musimy pamiętać. Są to¹:

• zmiany w zachowaniu i wynikach w szkole,
• bezsenność lub nadpobudliwość,
• rozdrażnienie,
• potrzeba wstania w nocy, żeby oddać mocz,
• powiększony gruczoł tarczowy,
• drżenie rąk,
• niewielki wytrzeszcz gałek ocznych,
• zwiększony apetyt z towarzyszącą utratą masy ciała,
• szybka praca serca,
• nerwowość,
• biegunka.

Leczenie

Celem leczenia dzieci z nadczynnością tarczycy jest obniżenie stężenia hormonów tarczycy we krwi. Istnieje kilka dostępnych opcji leczenia, które mogą powodować działania niepożądane, dlatego ich stosowanie należy omówić z lekarzem¹. U dzieci doświadczających działań niepożądanych leczenia lekami przeciwtarczycowymi preferowaną opcją postępowania może być zabieg operacyjny¹. Leczenie radiojodem nie jest zalecane ze względu na brak danych dotyczących długotrwałego efektu takiego postępowania u dzieci i młodzieży.

Jeśli martwisz się, że ty lub twoje dziecko możecie być zagrożeni lub macie problemy z tarczycą, porozmawiaj o tym z lekarzem. Dla ułatwienia pobierz dzienniczek dobrego samopoczucia, który pomoże ci kontrolować objawy, których ty i (lub) twoje dziecko możecie doświadczać.

GL-NONE-00102

Data opracowania: Luty 2022 r.

PO PORODZIE

5 kwietnia, 2022 | admin |

CHOROBA TARCZYCY U MATKI

Kobiety po raz pierwszy zostające mamami, u których wcześniej nie rozpoznawano choroby tarczycy, mogą w pierwszym roku po porodzie rozwinąć zaburzenie nazywane poporodowym zapaleniem tarczycy (PPT, postpartum thyroiditis)¹. Istnieją pewne objawy zarówno niedoczynnej i nadczynnej tarczycy, na które świeże mamy mogą zwrócić uwagę¹.

PPT a objawy niedoczynnej tarczycy

Około 25–45% kobiet w fazie niedoczynności PPT doświadczy objawów niedoczynności tarczycy¹. Należą do nich zmęczenie, utrata koncentracji, pogorszenie pamięci, zaparcia i przygnębienie¹.

PPT a objawy nadczynnej tarczycy

Od 20 do 30% kobiet z PPT doświadcza objawów nadczynności tarczycy¹. Należą do nich zmęczenie, kołatania serca, utrata masy ciała, nietolerancja ciepła, nerwowość, niepokój i rozdrażnienie.

Nadczynność tarczycy w przebiegu PPT zazwyczaj rozwija się w pierwszych 6 miesiącach po porodzie (najczęściej około 3 miesiąca) i utrzymuje się przez 1–2 miesiące¹. Faza niedoczynności w przebiegu PPT pojawia się zazwyczaj między 3 a 8 miesiącem (najczęściej około 6 miesiąca) i zazwyczaj trwa od 4 do 6 miesięcy.  

Jak leczy się PPT?

PPT jest na ogół przemijającym, przejściowym stanem, który nie zawsze wymaga leczenia.

• Nowe matki bez objawów niedoczynności tarczycy ze zmianami stężenia TSH (nie więcej niż 10 m j.m./l) we krwi, które nie planują kolejnego dziecka, niekoniecznie wymagają leczenia¹.
• U tych kobiet zaleca się jednak monitorowanie/kontrolę czynności tarczycy między 4 a 8 tygodniem od rozpoznania¹.
• Kobiety z objawami niedoczynności tarczycy lub planujące kolejną ciążę powinny przyjmować odpowiednie leczenie¹.
• Nowe matki z objawami nadczynności tarczycy powinny skonsultować się z lekarzem w celu określenia dalszego leczenia.

Monitorowanie kobiet z PPT

Nawet jeśli rozpoznanie zaburzeń tarczycy może budzić niepokój, PPT nie jest na ogół stanem długotrwałym, a u większości kobiet praca tarczycy normuje się do końca pierwszego roku po urodzeniu dziecka¹. W przypadku wystąpienia któregokolwiek z wyżej wymienionych objawów, należy skonsultować się z lekarzem.

GL-NONE-00102

Data opracowania: Luty 2022 r.

PŁODNOŚĆ

20 stycznia, 2022 | admin |

CHOROBY TARCZYCY A PŁODNOŚĆ

Hormony tarczycy współdziałają z innymi hormonami, głównie płciowymi¹. Prawidłowa czynność gruczołu tarczowego lub adekwatne leczenie substytucyjne są niezbędne z punktu widzenia owulacji, implantacji komórki jajowej i utrzymania zdrowej ciąży¹.

O problemach z tarczycą i płodności

Niepłodność mogą powodować różne czynniki, do których zalicza się również suboptymalną czynność tarczycy, szczególnie jeśli choroba tarczycy występuje rodzinnie¹. Jeśli zatem pacjent przyjmuje właściwe leczenie, a tarczyca jest jedyną przyczyną niepłodności, problemy te powinny ustąpić¹.

Poznaj fakty

Hormony tarczycy współdziałają z innymi hormonami, głównie płciowymi¹. Właściwa ilość hormonów tarczycy jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania jąder u mężczyzn i jajników u kobiet, co jest niezbędne, aby zachować płodność¹. Nadmierna (nadczynność) lub niedostateczna (niedoczynność) ilość hormonów tarczycy może niekorzystnie wpływać na płodność mężczyzny i kobiety¹. Optymalna czynność tarczycy jest nie tylko korzystna dla zdrowia rodziców, ale również niezbędna dla zdrowia dziecka². Suboptymalne stężenia hormonów tarczycy powodują problemy z płodnością, zwiększają ryzyko poronienia, są przyczyną porodu przedwczesnego i innych powikłań, a także mogą zakłócać rozwój mózgu u płodu, co obserwuje się również w niedoczynności tarczycy². Niepłodność męska jest odpowiedzialna za jedną trzecią przypadków niemożności zajścia w ciążę w parze, podczas gdy jedna trzecia przypadków dotyczy kobiet. W pozostałych przypadkach występują problemy dotyczące zarówno mężczyzny jak i kobiety lub też przyczyna jest niemożliwa do określenia³.

Jeśli kobieta przez ponad rok nieskutecznie próbuje zajść w ciążę, powinna poprosić lekarza o sprawdzenie stężenia hormonów tarczycy przed zastosowaniem innych procedur medycznych³. Ponadto jeśli tarczyca jest przyczyną niepłodności, osiągnięcie kontroli hormonalnej może pomóc w przywróceniu płodności i zmniejszeniu ryzyka rozwoju powikłań zdrowotnych¹.

W pierwszej kolejności należy wykonać proste badanie krwi, które pozwoli oznaczyć stężenie hormonów (tyroksyna i trijodotyronina) wydzielanych przez tarczycę⁴. Na podstawie wyników badania lekarz będzie mógł szybko określić, czy u pacjenta występuje niedoczynność lub nadczynność tarczycy.

Czynność tarczycy należy sprawdzić u:

• kobiet nieskutecznie próbujących zajść w ciążę przez dłużej niż 12 miesięcy³,
• kobiet z wywiadem dwóch lub większej liczby poronień³,
• kobiet z nieregularnymi cyklami miesiączkowymi³,
• osób z wywiadem rodzinnymi niepłodności³,
• mężczyzn z małą ilością plemników w nasieniu lub z zaburzeniami funkcji jąder, gruczołu krokowego lub z zaburzeniami seksualnymi w wywiadzie³.

Jak hormony tarczycy wpływają na płodność u mężczyzn?

Obecnie uważa się, że hormony tarczycy, w przypadku których wcześniej nie wskazywano wpływu na płodność mężczyzn, odgrywają ważną rolę na przykład w produkcji plemników¹. Dobra wiadomość jest taka, że skorygowanie tych zaburzeń potencjalnie pozwala przywrócić płodność u mężczyzn¹.

Nadczynna tarczyca

Stan, w którym tarczyca wytwarza i wydziela nadmierną ilość hormonów do krwiobiegu nazywamy nadczynnością⁴. Przyczyn nadczynności tarczycy u mężczyzn może być wiele, w tym choroba Gravesa i Basedowa, przedawkowanie preparatów zawierających hormony tarczycy podawanych z powodu niedoczynności oraz obecność guzków lub zapalenia tarczycy⁴. Przyspieszenie metabolizmu sprawia, że nadczynność tarczycy może powodować wiele różnych objawów, w tym takie, które często są mylone z nerwowością wynikającą ze stresu⁴.

Jeśli zatem masz problemy z płodnością, a także niektóre z objawów nadczynności tarczycy (jest mało prawdopodobne, abyś doświadczył wszystkich), powinieneś porozmawiać na temat ewentualnej choroby tarczycy ze swoim lekarzem, zwłaszcza jeśli masz w rodzinie przypadki tego typu zaburzeń⁴.

Niedoczynna tarczyca

Jeśli tarczyca nie wytwarza wystarczającej ilości hormonów, taki stan nazywamy niedoczynnością⁵. Do najczęstszych przyczyn niedoczynności tarczycy należą niedobór jodu, a w regionach, w których niedobór jodu występuje rzadko zapalenie tarczycy typu Hashimoto. Jest to choroba autoimmunologiczna, która stopniowo niszczy gruczoł tarczowy⁵. U osób z niedoczynnością tarczycy obserwuje się spowolnienie metabolizmu. Słaba czynność tarczycy jest często związana z obniżeniem libido i zaburzeniami erekcji. Ponadto niekorzystnie wpływa na produkcję i budowę plemników — co może prowadzić do rozwoju niepłodności¹.

Jeśli masz problemy z płodnością i stwierdzasz u siebie niektóre objawy niedoczynności tarczycy, porozmawiaj o tym z lekarzem.

Jak hormony tarczycy wpływają na płodność u kobiet?

Hormony tarczycy współdziałają z żeńskimi hormonami płciowymi, estrogenem i progesteronem, co pozwala utrzymać prawidłową czynność jajników i zapewnić dojrzewanie komórki jajowej (oocytu)¹. Jeśli tarczyca wydziela zbyt dużo (nadczynność) lub zbyt mało (niedoczynność) hormonów, równowaga hormonów płciowych może być zaburzona¹, co skutkuje rozwojem związanych z tarczycą problemów z płodnością, jak zaburzenia owulacji, nieregularne miesiączki lub zmniejszenie płodności¹. W związku z tym, że choroby tarczycy są częstymi zaburzeniami endokrynologicznymi obserwowanymi u kobiet w wieku rozrodczym, w przypadku problemów z zajściem w ciążę należy w pierwszej kolejności sprawdzić czynność tarczycy, zwłaszcza u kobiet, u których przypadki tego typu schorzeń występują rodzinnie⁴.

Nadczynna tarczyca

Nadczynność tarczycy dziesięć razy częściej występuje u kobiet niż u mężczyzn⁶ i może powodować problemy nie tylko z zajściem, ale i z utrzymaniem ciąży¹. Jeśli tarczyca wydziela zbyt dużo hormonów do krwiobiegu, taki stan nazywa się nadczynnością⁴. Najczęstszą przyczyną nadczynności tarczycy u kobiet jest autoimmunologiczna choroba Gravesa i Basedowa, w której własne przeciwciała omyłkowo atakują komórki tarczycy, pobudzając je do nadmiernej produkcji hormonów⁴. Niezdrowa utrata masy ciała również może zmniejszać szanse na zajście w ciążę³.

Jeśli przyczyną niepłodności jest nadczynność tarczycy, właściwe leczenie pozwalające osiągnąć optymalne stężenie hormonu tyreotropowego (TSH; który pobudza tarczycę do wytwarzania hormonów) zazwyczaj rozwiązuje ten problem¹. Kobiety z prawidłowym stężeniem TSH i utrzymującymi się problemami z zajściem w ciążę powinny skonsultować się z endokrynologiem specjalizującym się w zaburzeniach płodności.

Niedoczynna tarczyca

Kobiety z wywiadem występowania chorób tarczycy lub zaburzeń autoimmunologicznych w rodzinie mają zwiększone ryzyko rozwoju niedoczynności tarczycy⁷. Jeśli zatem tarczyca wytwarza zbyt mało hormonów, stężenie TSH wzrasta w celu uzupełnienia niedoboru. Podwyższone stężenie TSH obserwuje się u około 5% kobiet w ciąży⁸.

U kobiet z niedoczynnością tarczycy mogą występować rzadkie i skąpe krwawienia miesięczne czy też brak lub nieregularne cykle wynikające z problemów z owulacją¹. Częstość występowania autoimmunologicznej choroby tarczycy jest większa u kobiet z zespołem policystycznych jajników (PCOS, polycystic ovarian syndrome), tj. schorzeniem związanym z tworzeniem torbieli jajnikowych i potencjalną niepłodnością lub powikłaniami ciąży¹⁰.

Leczenie niepłodności związane z czynnością tarczycy

U osób z niedoczynnością tarczycy stwierdza się niedostateczną produkcję hormonów przez gruczoł tarczowy⁷. W takiej sytuacji w leczeniu stosuje się przyjmowane raz na dobę preparaty zawierające hormony tarczycy⁷. Właściwe leczenie pozwala unormować nieregularne miesiączkowanie u kobiet i nieprawidłowości dotyczące plemników czy też zaburzenia erekcji u mężczyzn, potencjalnie przywracając płodność¹.

U osób z nadczynnością tarczycy leczenie dostosowuje się do przyczyny zaburzenia (leczenie farmakologiczne, radiojod lub zabieg operacyjny)¹¹. U kobiet zastosowanie leczenia radiojodem przed ciążą zazwyczaj eliminuje konieczność stosowania leków przeciwtarczycowych. Po leczeniu radiojodem kobieta powinna odczekać 4–6 miesięcy przed próbą zajścia w ciążę¹². Mężczyźni leczeni radiojodem powinni odczekać 3–4 miesiące przed próbą zapłodnienia partnerki¹².

Uwaga: Kobiety z prawidłową czynnością tarczycy lub stężeniami TSH regulowanymi za pomocą leczenia, które nadal nie mogą zajść w ciążę, powinny skonsultować się ze specjalistą ds. leczenia niepłodności, aby uzyskać wskazówki na temat dodatkowego postępowania.

GL-NONE-00102

Data opracowania: February 2022

ZABURZENIA NASTROJU

20 stycznia, 2022 | admin |

NIEPRAWIDŁOWA CZYNNOŚĆ TARCZYCY A ZABURZENIA NASTROJU

Pacjenci z zaburzeniami czynności tarczycy często skarżą się na problemy z nastrojem i funkcjami poznawczymi¹. Już w 1825 roku C. H. Parry opisał zależność między zaburzeniami czynności tarczycy i problemami z nastrojem¹. 

Często występujące objawy

Niektóre objawy zaburzeń czynności tarczycy są podobne do objawów obserwowanych w depresji lub zaburzeniach lękowych. Do objawów najczęściej związanych z niedoczynnością tarczycy należą zapominanie, zmęczenie, spowolnienie umysłowe i nieuwaga oraz wahania nastroju, przy czym dominującym objawem jest przygnębienie². Niepokój, rozdrażnienie, dysforia, wahania nastroju i problemy z koncentracją są typowymi objawami towarzyszącymi nadczynności tarczycy¹. U tych osób obserwuje się również spadek libido³.

Poznaj fakty

Około 60% osób z nadczynnością tarczycy prezentuje zaburzenia lękowe, a 31–69% depresyjne¹. Depresję często obserwuje się również u pacjentów z niedoczynnością tarczycy, a 40% chorych potwierdza w wywiadzie obecność jednej z postaci zaburzeń depresyjnych².

U 1–4% pacjentów z zaburzeniami nastroju stwierdza się niedoczynność tarczycy, a subkliniczną postać tej choroby stwierdza się u 4–40% osób w tej grupie¹. Dlatego też Amerykańskie Towarzystwo Endokrynologii Klinicznej i Amerykańskie Towarzystwo Tyreologiczne zalecają, aby: „U każdego pacjenta z depresją rozważyć przeprowadzenie diagnostyki w kierunku subklinicznej lub jawnej niedoczynności tarczycy¹”.

Leczenie zaburzeń nastroju

Osoby z nadczynnością lub niedoczynnością tarczycy są zagrożone wystąpieniem pewnej postaci zaburzeń lękowych i depresji¹. W przypadku niedoczynnej tarczycy istnieje większe ryzyko rozwoju depresji². Dobra wiadomość jest taka, że u większości pacjentów zaburzenia nastroju i problemy poznawcze ustępują podczas skutecznego leczenia choroby tarczycy^2,4. Jeśli chorujesz na niedoczynność tarczycy, prawdopodobnie lekarz przepisze ci lek, który pozwoli unormować pracę narządu⁵. Jeśli masz nadczynność tarczycy, zostanie ci zaproponowana jedna z następujących opcji leczenia: leki przeciwtarczycowe, leczenie radiojodem lub operacyjne usunięcie części albo całości tarczycy⁵. U większości pacjentów, po unormowaniu stężeń hormonów tarczycowych, objawy lękowe i depresyjne ustępują².

GL-NONE-00102

Data opracowania: Luty 2022 r.

CIĄŻA

4 stycznia, 2022 | admin |

CHOROBY TARCZYCY A CIĄŻA

Ciąża powoduje wiele zmian fizjologicznych i hormonalnych w organizmie, które wpływają na gruczoł tarczowy i mogą potencjalnie zwiększać zapotrzebowanie na hormony tarczycy¹. Ponadto w ciąży poziom hormonów tarczycy u płodu zależy również od hormonów dostarczanych przez matkę, co ma szczególne znaczenie w pierwszym trymestrze, kiedy tarczyca płodu jest jeszcze nieaktywna¹. Dlatego też prawidłowe funkcjonowanie tarczycy matki w tym okresie jest niezwykle ważne, a matkom oczekującym potomstwa zaleca się sprawdzenie czynności tarczycy bezpośrednio po stwierdzeniu ciąży.

Uwaga: Kontrola czynności tarczycy jest szczególnie istotna u kobiet z endometriozą lub zespołem policystycznych jajników (PCOS), ponieważ schorzenia te wiążą się z większym ryzykiem występowania zaburzeń gruczołu tarczowego².

Niedoczynna tarczyca a ciąża

Nieleczona niedoczynność tarczycy w ciąży może być bardzo niebezpieczna. Hormony tarczycy mają podstawowe znaczenie w rozwoju mózgu, a ich niedobór może narażać dziecko na rozwój problemów związanych z uczeniem się i rozwojem¹.

Leczenie

Leczenie niedoczynności tarczycy u kobiet ciężarnych i nie ciężarnych jest identyczne. Kobiety te muszą codziennie przyjmować odpowiednie leki doustnie przez całą ciążę¹. Leczenie niedoczynności tarczycy w ciąży jest niezwykle ważne, ponieważ chroni matkę i dziecko przed rozwojem potencjalnych powikłań. Kobiety z niedoczynnością tarczycy stwierdzaną przed ciążą będą wymagały zwiększenia dawki leku przed poczęciem i częstszych kontroli w ciąży w celu określenia prawidłowej dawki leku¹.

Niedobór jodu a ciąża

Jod jest pierwiastkiem niezbędnym do produkcji hormonów tarczycy, a w związku z faktem, iż organizm nie może go wytwarzać, musi być dostarczany z pożywieniem w ramach zbilansowanej, zdrowej diety³. Nawet łagodny niedobór jodu w ciąży może negatywnie wpływać na poród i rozwój dziecka, w tym powodować u niego niedoczynność tarczycy¹. Dlatego zaleca się, aby wszystkie kobiety ciężarne i matki karmiące piersią codziennie przyjmowały suplementy diety zawierające jod³. Kobiety w wieku rozrodczym powinny przyjmować średnio 150 mikrogramów jodu na dobę. Ilość tę należy zwiększyć w ciąży i w okresie karmienia piersią, odpowiednio do 250 i 290 mikrogramów na dobę³.

Nadczynna tarczyca a ciąża

Nadczynność tarczycy u kobiet w ciąży jest w większości przypadków wywołana chorobą Gravesa i Basedowa¹. Jest to schorzenie autoimmunologiczne, w którym tarczyca wytwarza nadmierną ilość hormonów, co skutkuje rozwojem nadczynności.

Nieskuteczne leczenie nadczynności tarczycy w ciąży może zwiększać ryzyko urodzenia martwego dziecka, porodu przedwczesnego i zniekształceń ciała¹.

Leczenie kobiet ciężarnych z nadczynnością tarczycy jest nieco inne niż to oferowane kobietom niebędącym w ciąży, ponieważ niektóre rutynowo stosowane leki mogą być niebezpieczne dla płodu¹.

• Kobiety z łagodną nadczynnością tarczycy bez objawów będą dokładnie monitorowane w ciąży; przy braku objawów i dobrym stanie zdrowia leczenie matki i dziecka nie jest jednak konieczne¹.
• Z kolei kobiety z ciężką nadczynnością i objawami będą przyjmować leki przeciwtarczycowe, jak metamizol lub propylotiouracyl. Ten ostatni jest używany jako preferowana opcja leczenia w pierwszym trymestrze ciąży¹.
• Beta-adrenolityki można stosować w ciąży w leczeniu przyspieszonej czynności serca “kołatania serca” i drżenia związanych z nadczynnością tarczycy, ale należy ich używać oszczędnie i tylko do momentu osiągnięcia kontroli zaburzeń za pomocą leków przeciwtarczycowych².
• W przypadku kobiet z uczuleniem na lub wymagających wysokich, potencjalnie niebezpiecznych dla płodu dawek leku można wykonać operacyjne usunięcie fragmentu tarczycy.

GL-NONE-00102

Data opracowania: Luty 2022 r.